19.1.19

Οι αλβανικές ντουντούκες που αλλάζουν το πανεπιστήμιο (video)



ΤΙΡΑΝΑ, Αλβανία— Οι φοιτητές εδώ και ένα μήνα διαδηλώνουν ενάντια στις εκπαιδευτικές μεταρρυθμίσεις και φαίνεται πως δεν έχουν καμία διάθεση να σταματήσουν μέχρι να ικανοποιηθούν όλα τα αιτήματά τους. Μαζικές, διεκδικητικές και ειρηνικές είναι τα κύρια χαρακτηριστικά που μπορεί να δώσει κάποιος στις διαδηλώσεις που κατακλύζουν την πρωτεύουσα της γειτονικής χώρας. Από την άλλη, ο πρωθυπουργός Έντι Ράμα, του Σοσιαλιστικού Κόμματος Αλβανίας, φαίνεται να μην ξέρει πως να διαχειριστεί τις μαζικότερες διαδηλώσεις της χώρας από την πτώση του καθεστώτος το 1990.

 Αιτήματα
Οι διαδηλώσεις γρήγορα έφτασαν και ίσως ξεπέρασαν τους 20.000 συμμετέχοντες το οποίο οφείλεται κατά κύριο λόγο στην οικουμενικότητα των αιτημάτων, μεταξύ των φοιτητών. Όλα ξεκίνησαν με την εφαρμογή του νόμου 288 ο οποίος είχε ψηφιστεί τον Μάιο του 2018. Σύμφωνα με αυτόν και συγκεκριμένα με το άρθρο 4, οι φοιτητές υποχρεούνται να πληρώσουν το ποσό των 700 λεκ (5,6 ευρώ) για κάθε μάθημα που χρειάζεται να ξανά εξεταστούν. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα την καταβολή  ποσού έως 6000 λεκ (περίπου 50 ευρώ) σε μία εξεταστική περίοδο, την στιγμή που ο βασικός μισθός της χώρας δεν ξεπερνά τα 150 ευρώ. Εκτός από το άρθρο 4, η συγκεκριμένη μεταρρύθμιση επιτρέπει στην κυβέρνηση να δίνει δημόσια κονδύλια σε ιδιωτικά πανεπιστήμια.
Φαίνεται λοιπόν, ότι το συγκεκριμένο μέτρο έρχεται να προστεθεί σε μία σειρά νεοφιλελεύθερων μεταρρυθμίσεων που πλήττουν τα ανώτατα εκπαιδευτικά ιδρύματα στην Αλβανία. “ Για 28 χρόνια το πανεπιστήμιο χειροτερεύει και φταίνε όλες οι πολιτικές που έχουν εφαρμοστεί.” αναφέρει ο Ενρίκο Πετσουλάι, τριτοετής φοιτητής φιλοσοφίας στο τμήμα κοινωνικών επιστημών. “Κάθε κυβέρνηση που πέρασε, έκανε το πανεπιστήμιο μια αγορά. Πηγαίνεις, δίνεις χρήματα και παίρνεις πτυχίο. Στο πανεπιστήμιο πια το θέμα δεν είναι η γνώση, αλλά τα λεφτά.” προσθέτει.
Έχοντας να αντιμετωπίσουν αυτές τις πολιτικές, οι φοιτητές οργανώθηκαν και κάλεσαν σε μποϊκοτάρισμα των μαθημάτων με τα εξής αιτήματα, σύμφωνα με την αλβανική ιστοσελίδα exit.al :
  • Αύξηση της χρηματοδότησης της παιδείας κατά 8% του ΑΕΠ.
  • 30% μείωση των διδάκτρων για το έτος 2018-2019.
  • 50% μείωση των διδάκτρων για το έτος 2019-2020.
  • Δωρεάν ανώτατη εκπαίδευση απο το 2021.
  • Βελτίωση των συνθηκών διαβίωσης στις φοιτητικές εστίες.
  • Αύξηση χρηματοδότησης για την έρευνα και γενικά για τις δραστηριότητες των φοιτητών
  • Αύξηση από 10% σε 40% του συνυπολογισμού των ψήφων των φοιτητών στην εκλογή πρυτάνεων.
  • Αύξηση των εκπροσώπων των φοιτητών σε 20% των συνολικών μελών των συνελεύσεων των τμημάτων.
  • Παροχή φοιτητικής κάρτας σε όλους τους φοιτητές.
Ιστορικό
4 Δεκέμβρη 2018: Ειρηνικές διαδηλώσεις φοιτητών έξω απο το υπουργείο παιδείας, εναντίων των εκπαιδευτικών μεταρρυθμίσεων του Ράμα και της υπουργού παιδείας Λιντίτα Νικόλα.
Τις πρώτες μέρες, τα εθνικά ΜΜΕ τις Αλβανίας δεν κάλυψαν καθόλου της πρωτοφανείς διαδηλώσεις. Αντ’ αυτού, την ίδια στιγμή μετέδιδαν σε ζωντανή μετάδοση την συμφωνία των πρατηρίων βενζίνης Kastrati και του ξενοδοχειακού ομίλου Hayatt, για την ανέγερση πεντάστερου ξενοδοχείου.
6 Δεκέμβρη 2018: Το συμβούλιο των υπουργών αποφασίζει να αποσύρει τον νόμο 288. Παρόλα αυτά δεν γίνεται κανένας λόγος για τα υπόλοιπα αιτήματα των φοιτητών. Σε αντίθεση με τις προσδοκίες, οι διαδηλώσεις μεγαλώνουν.
11 Δεκέμβρη 2018: Ο Έντι Ράμα, απευθυνόμενος στους φοιτητές, οι οποίοι απάντησαν αρνητικά στην έκκληση του για διαπραγματεύσεις δηλώνει: “Για μένα, είναι το ευκολότερο με πολιτικούς ελιγμούς, να σταματήσω τις διαδηλώσειςΤο απόγευμα της ίδιας μέρας το τηλεοπτικό πρόγραμμα Top Story συνομιλεί με φοιτητές, οι οποίοι εκφράζουν φιλοκυβερνητικό λόγο, λέγοντας χαρακτηριστικά “ ευχαριστούμε τον Έντι Ράμα που μας άφησε να διαδηλώσουμε”. Την ίδια στιγμή, στα social media, οι ανεξάρτητοι φοιτητές αναγνωρίζονται ώς μέλη του κυβερνητικού κόμματος, με αποτέλεσμα ο παρουσιαστής της εκπομπής να πει “ Δεν μας ενδιαφέρει τι συμβαίνει στα social media”.
12 Δεκέμβρη 2018: Η αστυνομία ξεκινά ποινικές διώξεις εναντίων 25 φοιτητών και διαδηλωτών. Οι διωκόμενοι κατηγορήθηκαν για διατάραξη κοινής ειρήνης και παρακώληση της κυκλοφορίας.
Οι διαδηλώσεις μεταφέρονται έξω από το πρωθυπουργικό μέγαρο.
7 Ιανουαρίου 2019: Η πρώτη διαδήλωση μετά της διακοπές των Χριστουγέννων. Ιδιαιτερότητα της συγκεκριμένης συγκέντρωσης είναι η συμμετοχή της αντιπολίτευσης και η πολύ μειωμένη προσέλευση κόσμου.
9 Ιανουαρίου 2019: Οι φοιτητές αναβαθμίζουν την δράση τους στα πανεπιστήμια και κάνουν κατάληψη στα τμήματά τους.


Η Αλβανία δεν θα είναι ποτέ ξανά η ίδια.
Σε αυτή την συγκυρία φαίνεται ότι η πολιτική ωριμότητα των φοιτητών ξεπερνά αυτή της κυβέρνησης. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα, οι σπασμωδικές κινήσεις του Ράμα να απαντώνται με μαζικές κινητοποιήσεις. “Τις πρώτες μέρες ο πρωθυπουργός είπε ότι αυτοί που διαδηλώνουν είναι αποτυχημένοι φοιτητές. Μετά από δύο τρείς μέρες είμαστε είκοσι, τριάντα χιλιάδες, δεν μπορούσε τότε να πεί το ίδιο.¨ λέει ικανοποιημένος ο Ενρίκο. “Άρχισε να λέει ότι θα εκπληρώσει τα αιτήματά μας, αλλά πρέπει να μιλήσουμε πρώτα. Αυτό το έκανε για να κερδίσει την κοινή γνώμη. Δεν δεχτήκαμε να μιλήσουμε. Του είπαμε πρώτα να εκπληρώσει τα αιτήματά μας και μετά θα μπούμε σε διάλογο.” προσθέτει.
Το φοιτητικό κίνημα διανύει το δικό του Μάη-Ιούνη στην Αλβανία. Όχι μόνο γιατί διεκδικεί, αλλά γιατί ανακαλύπτει. Ανακαλύπτει και πλάθει τον χαρακτήρα του και την φυσιογνωμία του ως πολιτικό κίνημα. Ενδιαφέρον προκαλεί το γεγονός ότι οι γυναίκες φοιτήτριες παίζουν μεγάλο αν όχι τον μεγαλύτερο ρόλο στις οργανωτικές δομές των διαδηλώσεων, πράγμα πρωτόγνωρο για την χώρα. Οι διαδηλώσεις αυτές λοιπόν δίνουν χώρο στην πολυεπίπεδη ανάπτυξη αντιστάσεων πέρα και έξω από τον εκπαιδευτικό κύκλο αφήνοντας μια μεγάλη παρακαταθήκη στην κοινωνική ιστορία της χώρας, που τώρα γράφει τις πρώτες της λέξεις στην καινούρια της σελίδα. Είτε το κίνημα στεφθεί με επιτυχία είτε όχι, το σίγουρο είναι ότι οι ντουντούκες των παιδιών θα ηχούν για πολύ ακόμα στους δρόμους των Τιράνων και η Αλβανία δεν θα είναι ποτέ ξανά η ίδια.

Γράφει: Δημητρης Κυριακόπουλος


Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου